Loading...
Skip to content

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO
án lệ

Hội thảo lấy ý kiến đối với các bản án, quyết định đề xuất lựa chọn là nguồn để phát triển thành án lệ

(3/16/2016)

Ngày 16/3/2016, TAND tối cao tổ chức Hội thảo lấy ý kiến đối với các bản án, quyết định đề xuất lựa chọn là nguồn để phát triển thành án lệ. Đồng chí Trương Hòa Bình, Ủy viên Bộ Chính trị, Chánh án TAND tối cao và các đồng chí Phó Chánh án TAND tối cao Nguyễn Sơn, Tống Anh Hào chủ trì Hội thảo.
Tham dự Hội thảo, có đại diện lãnh đạo Ban chỉ đạo Cải cách tư pháp Trung ương, VKSND tối cao, Bộ Tư pháp, Hội Luật gia, Liên đoàn Luật sư Việt Nam. Về phía TAND, có lãnh đạo TAND tối cao, các đồng chí Thẩm phán TAND tối cao, lãnh đạo các TAND cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương từ Thừa Thiên Huế trở ra.
Tại Hội thảo, các đại biểu đã nghiên cứu, thảo luận 35 bản án, quyết định giám đốc thẩm, 01 dự thảo Mẫu án lệ; trong đó, tập trung thảo luận, cho ý kiến đối với 05 quyết định giám đốc thẩm được nhìn nhận có tính phổ biến và điển hình hơn cả cho việc đề xuất lựa chọn là nguồn để phát triển thành án lệ.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Trương Hòa Bình nêu rõ cơ sở pháp lý, thẩm quyền của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao trong việc lựa chọn, công bố và áp dụng án lệ. Theo đó, Nghị quyết của Đảng đã xác định: “TAND tối cao có nhiệm vụ tổng kết kinh nghiệm xét xử, hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật, phát triển án lệ”. Trên cơ sở quán triệt đầy đủ các quan điểm, chủ trương và đường lối của Đảng về cải cách tư pháp, với nhận thức đúng đắn và quyết tâm chính trị cao, Ban cán sự Đảng TAND tối cao đã chủ động, tích cực triển khai việc nghiên cứu và xây dựng Đề án phát triển án lệ của TAND. Để có cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc xây dựng Đề án Phát triển án lệ, TAND tối cao đã tổ chức nghiên cứu thành công Đề tài khoa học cấp Bộ về “Triển khai án lệ vào công tác xét xử của Tòa án Việt Nam”.
Tại điểm c khoản 2 Điều 22 của Luật Tổ chức TAND năm 2014, được Quốc hội khóa XIII thông qua tại kỳ họp thứ 8, quy định Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao có nhiệm vụ “Lựa chọn quyết định giám đốc thẩm của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao, bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật, có tính chuẩn mực của các Tòa án, tổng kết phát triển thành án lệ và công bố án lệ để các Tòa án nghiên cứu, áp dụng trong xét xử”…

Chánh án Trương Hòa Bình nhấn mạnh tới tầm quan trọng của việc áp dụng án lệ: Trong bối cảnh nước ta đang tích cực đổi mới trên nhiều lĩnh vực, tích cực hội nhập quốc tế, là thành viên của nhiều văn kiện quốc tế song phương, đa phương, là thành viên của cộng đồng kinh tế ASEAN, sẽ là thành viên của Hiệp định đối tác thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) thì việc áp dụng án lệ trong xét xử sẽ góp phần nâng cao năng lực của Tòa án trong việc giải quyết các tranh chấp dân sự, thương mại, đặc biệt là những tranh chấp có yếu tố nước ngoài, bảo đảm các phán quyết của Tòa án công khai, minh bạch, thống nhất, phù hợp với luật pháp và thông lệ quốc tế - đây là yêu cầu cấp thiết để bảo vệ quyền lợi chính đáng của các nhà đầu tư trong và ngoài nước, củng cố niềm tin nhằm thu hút tối đa đầu tư nước ngoài tại Việt Nam.

Chánh án Trương Hòa Bình phát biểu tại Hội thảo

Để triển khai quy định của Luật tổ chức Tòa án nhân dân, ngày 19-10-2015 Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao đã thông qua Nghị quyết về quy trình lựa chọn, công bố và áp dụng án lệ, trong đó xác định: “Án lệ là những lập luận, phán quyết trong bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án về một vụ việc cụ thể được Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao lựa chọn và được Chánh án TAND tối cao công bố là án lệ để các Toà án nghiên cứu, áp dụng trong xét xử”. Nghị quyết cũng xác định cụ thể các tiêu chí của án lệ; quy trình rà soát, phát hiện bản án, quyết định để đề xuất phát triển thành án lệ; nguyên tắc áp dụng án lệ trong xét xử...
Trên cơ sở hướng dẫn của Nghị quyết nêu trên, Tòa án nhân dân tối cao đã khẩn trương triển khai việc rà soát, lựa chọn các bản án, quyết định có nội dung đáp ứng được các tiêu chí của án lệ để dự kiến đưa vào làm nguồn để phát triển thành án lệ; và đăng tải trên Cổng thông tin điện tử của Tòa án nhân dân tối cao, Tạp chí Tòa án nhân dân để các tổ chức, cá nhân đóng góp ý kiến; đề nghị các chuyên gia, các nhà khoa học, các nhà hoạt động thực tiễn bình luận, tham gia ý kiến.

Tại Hội thảo, với sự tham gia của nhiều chuyên gia hàng đầu về pháp luật, các nhà khoa học, các nhà hoạt động thực tiễn và đại diện của các Tòa án, các cơ quan, tổ chức hữu quan, Chánh án Trương Hòa Bình đề nghị các đại biểu thảo luận, trao đổi, bình luận thẳng thắn về những bản án, quyết định được đưa ra; trong đó, tập trung vào một số bản án, quyết định có tính điển hình để làm nổi bật nội dung và giá trị của án lệ; bảo đảm những lập luận, phán quyết được công nhận là án lệ phải có tính chuẩn mực, có giá trị hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử; bảo đảm công bằng; bảo đảm những vụ việc có tình tiết, sự kiện pháp lý tương tự thì phải được giải quyết như nhau.

Trên tinh thần quan điểm và định hướng nêu trên, các đại biểu đã tích cực thảo luận, đóng góp những ý kiến thiết thực. Tiến sỹ Nguyễn Văn Nam, Trưởng khoa dân sự, kinh tế-Học viện An ninh khẳng định: Theo tinh thần của Hiến pháp 2013, và các quy định của Luật Tổ chức TAND 2014 vấn đề thừa nhận và phát triển án lệ ở Việt Nam cần được nhìn nhận là một nhiệm vụ và trọng trách cơ bản trong việc cải cách tính linh hoạt và hiệu quả của hệ thống Tòa án. Đồng thời, thừa nhận án lệ còn góp phần phát huy những giá trị tích cực nhiều mặt của án lệ không chỉ trong thực tiễn xét xử mà còn làm cho hệ thống pháp luật Việt Nam có tính minh bạch, thống nhất, dễ dự đoán và chắc chắn… Sự thừa nhận và phát triển án lệ ở Việt Nam là một xu hướng tiến bộ trong cải cách hoạt động của hệ thống cơ quan tư pháp. Án lệ sẽ góp phần là công cụ để “TAND tối cao đảm bảo thống nhất áp dụng pháp luật trong xét xử” theo đúng tinh thần của Hiến pháp 2013.

Các đại biểu đóng góp ý kiến tại Hội thảo

Phát biểu kết luận Hội thảo, Đồng chí Trương Hòa Bình, Ủy viên Bộ Chính trị, Chánh án TAND tối cao cảm ơn các vị đại biểu đã nhiệt tình tham dự Hội thảo và đóng góp nhiều ý kiến bổ ích. Đồng chí Chánh án TAND tối cao khẳng định, đây là nhiệm vụ vinh dự nhưng cũng hết sức nặng nề đặt ra đối với TAND tối cao, đối với các TAND và tập thể Thẩm phán, cán bộ, công chức Tòa án. Để thực hiện tốt nhiệm vụ này, TAND tối cao mong muốn trong thời gian tới tiếp tục nhận được sự quan tâm, phối hợp của các cơ quan, ban ngành, tổ chức hữu quan, các chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành về pháp luật, sự hợp tác, đồng hành của các cơ quan thông tin báo chí để xây dựng hệ thống pháp luật Việt Nam ngày càng hoàn thiện.

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO

Chịu trách nhiệm nội dung: Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học
Địa chỉ: Số 262 Đội Cấn, Q. Ba Đình, Tp. Hà Nội - Điện thoại: (04) 08048292 - Email: anle@toaan.gov.vn
© Bản quyền thuộc về Tòa án nhân dân tối cao.
Ghi rõ nguồn Trang điện tử án lệ (anle.toaan.gov.vn) khi đăng tải lại các thông tin, dữ liệu từ Trang này.

Số lượt truy cập: 83,163